Uwaga na oszustwa - szczególnie w okresie świątecznym
Okres przedświąteczny to czas pośpiechu, licznych wydatków i wzmożonej aktywności w internecie. Kupujemy prezenty, rezerwujemy podróże, pomagamy bliskim „na szybko”. Niestety, to właśnie wtedy szczególnie aktywni są oszuści, którzy wykorzystują naszą nieuwagę i dobre intencje. Jednym z najczęstszych zagrożeń są szybkie przelewy środków pieniężnych.
Schemat działania jest zwykle podobny. Otrzymujemy wiadomość często na komunikatorze społecznościowym od kogoś, kogo znamy: znajomego, członka rodziny, współpracownika. Nadawca prosi o pilną pomoc w opłaceniu zakupów, rachunku lub „chwilowy problem z bankiem”. Kwota zazwyczaj nie jest bardzo wysoka, co dodatkowo usypia czujność. W pośpiechu generujemy kod do przelewu i przesyłamy go dalej. Po chwili pieniądze znikają, a okazuje się, że konto osoby, do której rzekomo wysyłaliśmy środki, zostało wcześniej przejęte przez oszustów.
Warto podkreślić, że oszuści liczą właśnie na emocje i presję czasu. „Zaraz stracę koszyk zakupowy”, „To pilne”, „Oddam jutro” – takie komunikaty mają sprawić, że nie będziemy zadawać pytań ani weryfikować sytuacji.
Jak się bronić przed oszustwem?
Przede wszystkim – zawsze weryfikujmy prośbę o pieniądze. Jeśli ktoś znajomy pisze do nas z prośbą o kod, najlepiej zadzwonić do tej osoby lub skontaktować się z nią innym kanałem niż ten, z którego przyszła wiadomość. Krótka rozmowa telefoniczna często wystarczy, by wykryć próbę oszustwa.
Zwracajmy uwagę na szczegóły. Nietypowy styl pisania, błędy językowe, nienaturalny pośpiech czy unikanie rozmowy telefonicznej mogą świadczyć o przejęciu konta. Pamiętajmy też, że kody do przelewów działają jak gotówka – kto go otrzyma i zatwierdzi płatność, ten dostaje pieniądze, a ich odzyskanie jest bardzo trudne.
Nie udostępniajmy kodu do przelewu środków pieniężnych bez stuprocentowej pewności, komu go przekazujemy. Nawet jeśli prośba wydaje się wiarygodna, a kwota niewielka, lepiej poświęcić minutę na sprawdzenie niż stracić pieniądze.
Warto również zadbać o bezpieczeństwo własnych kont: stosować silne hasła, dwuskładnikowe uwierzytelnianie oraz nie klikać w podejrzane linki. Im lepiej zabezpieczone konto, tym mniejsze ryzyko, że posłuży ono oszustom do wyłudzania pieniędzy od innych.
Świąteczny pośpiech sprzyja kosztownym wpadkom
Przed świętami działamy szybciej, często automatycznie. To idealne warunki dla cyberprzestępców. Dlatego zachowajmy zasadę ograniczonego zaufania – nawet wobec osób, które znamy. Ostrożność i chwila refleksji mogą uchronić nas przed niepotrzebnym stresem i stratą pieniędzy.
Pamiętajmy: lepiej sprawdzić dwa razy, niż raz dać się oszukać. W okresie świątecznym ta zasada nabiera szczególnego znaczenia.